802.11N SONUNDA!!

802.11 Standartarli

Evet sonunda 802.11n standart haline geldi. Açıkçası ben ümidimi yitirmiştim 🙂 Şaka bir yana IEEE”nin önceleri yaptığı açıklamalara göre 2010″dan önce beklemiyordum. Ama 802.11n 2010’u beklemeden sessiz sedasız standart haline geldi. Bu gelişme paralelinde ciddi değişiklikler bizi bekliyor, Buda bize iş demek, buda iyi birşey 🙂

Evet 802.11n ile nelerin değiştiğini kısaca özetlemek gerekirse; Öncelikle son standartlar olan 802.11a/g’nin sağladığı 54Mbit”lik hız 300Mbit”lere kadar çıkabiliyor. Ayrıca bina içindeki 35m civarındaki menzil  70m”ye kadar arttı. Yani daha hızlı bir erişim ve daha geniş kapsama alanı, daha ne isteriz ki 🙂

Bizim gibi kablosuz erişim cihazlarını kalabalık grupların kullanımına açan kurumlar için hızın artması çok önemli. 802.11 teknolojileri ortak bir frekanstan bağlantı sağladıkları için var olan bant genişliği kullanıcılar arasında paylaşılmaktadır. Yani 54Mb”lik hız kullanıcıların hepsinin toplamda kullanabilecekleri maksimum hızdır. 802.11n ile bu rakam 144.4Mb”e çıkıyor. Az önce 300Mb yazmıştım 144.4Mb nerden çıktı şimdi? Az sonra açıklayacağım merak etmeyin 🙂

Peki, 300Mb’e nasıl ulaşıldı?

300Mb hızına ulaşılabilmesi için var olan teknolojilerde yapılan değişiklikleri şu şekilde özetleyebiliriz.
1- Alttaşıcıyı (subcarriers) kanal sayısı daha önce 48 adetti, bu sayı 52″ye yükseldi.  Buda 54Mb hızı 58.5Mb”e çıkardı.

2-  Forward Error Correction (FEC) diye isimlendirilen hata düzeltme kodlamasında yapılan değişiklik ile 58.5 Mb olan hız 65 Mb”e ulaştı.

3- Propagation delay (Yayılma gecikmeleri), echo (yankı) ve reflection (yansıma) gibi hata oluşmasına sebep olacak etkileri azalmak için kullanılan Guard Interval süresi 800ns”den 400ns”ye indirildi ve buda 65Mb olan hızı 72.2″ye yükseldi.

4- Asıl artış MIMO (multiple-input and multiple-output) diye isimlendirilen ve multi-path reflection (çok yollu yansıma)  olarak adlandırılan,  daha önceleri bant genişliğinin azalmasına sebep olan yansımaların bant genişliğini artırılması için kullanılmasıdır. Sadece MIMO için blogta uzuncana bir yazı yazılabilir. Ama su anda 802.11n konumuz olduğu için bu iş için şimdilik wikipedia”yı kullanabilirsiniz 🙂 MIMO ile erişim hızı, sıkı durun teorik olarak 300Mb”e yaklaşabiliyor. Ama standart ile sağlanan hız 144.4Mb. Hala 300 değil yani 🙂

5- 144.4 Mb erişim hızı 802.11a/g”de tek kanal olarak değerlendirdiğimiz 20Mhz”lık aralık ile sağlanan hızdır. 802.11n cihazlar istenirse 2 kanal yani 40Mhz”lik bir aralıkta çalışarak 300Mb”e kadar ulaşabilmektedir.

Bu son madde”de belirtilen 2 kanal kullanarak 300Mb”e çıkılması, 802.11a”da kanal sıkıntısı olmadığından uygulama sorun çıkarmaz. Ancak 802.11g”nin çalıştığı 2.4Ghz frekans aralığı çok dardır. Çok sayıda access point ile hizmet verilen ve roaming tasarımı düşünülen ağlarda bu uygulama  mümkün olamıyacaktır.  Bu konu ile ilgili daha fazla ayrıntıyı Ulak/CSIRT blogunda yazdığım “http://blog.csirt.ulakbim.gov.tr/?p=61” adresindeki yazımdan okuyabilirsiniz.

802.11n”nin getirdikleri bunla da kalmıyor. 802.11a/g”de 54Mb olan bant genişliği ikinci katman başlığı olan MAC header kısmının büyük olmasından dolayı yapılan net haberleşmeyi yarıya indirmektedir. Buda 54 Mb”ten yaklaşık 25-30Mb verin alınmasına sebep olmakta. 802.11n”de bu yük P cıvarlarından %”e indi. Buda elde edilen net veri miktarını 300Mb bağlantıda 200Mb’in üstünde olmasını sağlamakta. 802.11n ile bunlarında dışında da roaming’i ve ses haberleşmesini kolaylaştıran başka teknolojiler de geldi. Burada bunlarla ilgili daha fazla ayrıntıya giremiyeceğim.

Peki 300Mb gereklimiydi 🙂 Bant genişliğinin artması ile aynı Access Point’e çok sayıda kullanıcının bağladığı uygulamalarda dar boğaz azalacak. Ev kullanıcıları için ise IP üzerinden HD televizyon yayını seyretme yakın gelecekte daha popüler olacağından bu hız bir hayli faydalı olacak.

Yazımın girişinde bize daha fazla iş çıkacağından bahsettim, bunun sebebi şu ana kadar satılmış olan 802.11n Draft ürünlerin uyumsuz olup değişmesi gerektiğinden dolayı değil. Çünkü 802.11n draft ürünler yazılım güncellemesi bile yapmadan yeni standart ile tamamı ile uyumlular.

Burada düşünülmeyen sorun,  300Mb kablosuz erişim hızı sağlamak için Access Point’inizi 100Mb’lık kablolu ağa bağlamak 🙂 Buda yapılan bunca geliştirmenin çöpe gitmesi anlamına gelmekte. Yani artık Access Pointlere Gigabit erişim sağlayabilecek bir kablolu altyapı oluşturulmak zorundayız. Buda göründüğünden daha fazla iş demek 🙂

Evet, bir yazının daha sonuna geldik, yeni protokolümüz hepimize hayırlı uğurlu olsun 🙂

Kendinize iyi bakın.

Gökhan AKIN

(Yazının pdf versiyonuna ulaşmak için tıklayınız.)

“802.11N SONUNDA!!” için 10 cevap

  1. Çok güzel bir yazı olmuş. Şu anda Cisco’nun tarihinin bir günde en fazla üretilen ve satılan cihazları 802.11n Access pointler (1250 ve özellikle 1140). Hız sattırır deyimi gerçekmiş 🙂

    802.11n’in standart olma sürecinin uzamasının önemli nedenlerinden biri de 2.4 Ghz de 40 mhzlik kanalların yarattığı sorunlardı. 40 mhz’lik kanal opsiyonel halde bırakılarak standart hale geldi.

    Ellerine sağlık.
    Fuat

  2. “Burada düşünülmeyen sorun, 300Mb kablosuz erişim hızı sağlamak için Access Point’inizi 100Mb’lık kablolu ağa bağlamak 🙂 Buda yapılan bunca geliştirmenin çöpe gitmesi anlamına gelmekte. Yani artık Access Pointlere Gigabit erişim sağlayabilecek bir kablolu altyapı oluşturulmak zorundayız. Buda göründüğünden daha fazla iş demek :)”

    burayı anlamadım ben. yani 300mb destekli wireless ethernet kart ve modeme sahip olmamız bundan yararlanmamız için yeterli değil mi?

    1. 300mb destekleyen access-point ve wireless NIC kart olması ikisi arasında 300Mb haberlesme icin yeterli. Ama aynı ağa 100Mb ethernet(kablo) ile bağlı bir bilgisayar varsa, kablosuz 300Mb hizindaki istemci ile kablolu istemci en fazla 100Mb hizinda haberlesebilir. Bu dar bogazi asmak icin kablolu bağlanan istemcinin 1000Mb baglanmasi gerekir, tabi switch ve NIC kart destekliyorsa 🙂

  3. Bir cihazın bu standartı desteklemesi için içindeki çipin desteklemesi gerekiyor sanırım. Yani firmware ile aşılacak bir durum değil. Elimde TP LINK WR542G Router var ve sanırım bunu firmware ile 11n standartına almak mümkün değil?

    1. Evet, ne yazık ki firmware güncellemesi ile 802.11n’ye yükseltilmesi mümkün değildir. Sadece 802.11n draft(taslak) olan cihazlar 802.11n’ye güncelleme ile son standart seviyesine getirilebilir. Çoğu draft üründe bu bile gerekli değildir.

  4. Peki şöyle bir soru da sorayım size. Ben bu ürünü yeni aldım ve açıkçası çok bilgim yok bu konu hakkında. Kablo internet kullanıcısıyım 1mbit. Neti dağıtmak için aldım ve iki makine de desktop. Yani wireless kısmına pek ihtiyacım yok esasında ziyaretçim olmadığı sürece. Bu ürünün 11g olması benim için kayıp olmaz sanırım. Çünkü aynı fiyata 11n ürün vardı ancak bunun uyum sorunu olmadığı için bu ürünü aldım. Diğeri hakkın bilgim yoktu pek ve kullanan da görememiştim. Evde kullanacağım ve taş çatlasa 2 notebook bağlanır makineye. Ev içinde 11g yeterli oluyor zaten. Lafı uzatmadan soruma geleyim 🙂 11n in çekim alanı dışında bana bir getirisi olurmuydu bu durumda. Yani diğer ürünü almamak ile çok şey kaybetmiş sayılırmıyım?

  5. Arkadaşlar ben ağ işetmenliği öğrencisiyim bana Wireless N ve Wireless G hakkında bilgi ve Wireless 801.x standartları hakkında bilgi lazım…4

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir